BEYTULLAHA
Kavramlar

Kıble

قبلة

ḳible

Kıble, namaz kılarken yönelinen yön; Mekke’deki Kâbe’dir.

Hazırlayan

Beytullaha Yayın Kurulu

İçerik kontrolü

Dinî İçerik Kontrol Birimi

Yayın tarihi

Son güncelleme

Okuma süresi

2 dakika

Anlamı

  1. Kelime anlamı

    Yönelinen yön.

  2. Dinî anlamı

    Namazın şartlarından biri olan istikbal-i kıble, Kâbe yönüne dönmeyi ifade eder. Kıble, Medine döneminde Mescid-i Aksâ’dan Kâbe’ye çevrilmiştir.

Kıble ne demek?

Kıble, Arapçada “yönelinen yön” demektir. Dinî terim olarak kıble, Müslümanların namaz kılarken yöneldiği Mekke'deki Kâbe'dir. Kıbleye yönelmek (istikbal-i kıble), namazın şartlarından biridir; geçerli bir mazeret olmadan kıbleye dönmeden kılınan namaz sahih olmaz. Namazın diğer şartları için: Namazın farzları

Kıble değişikliği

TDV İslâm Ansiklopedisi'ne göre genel kabul, Müslümanların hicretten sonra 16 veya 17 ay boyunca Kudüs'teki Mescid-i Aksâ'ya yönelerek namaz kıldığı, ardından Bakara suresinin 144. ayetiyle kıblenin Kâbe'ye çevrildiğidir (Buhârî, Salât, 31; Müslim, Mesâcid, 11-12). Rivayetlerin bir kısmına göre bu emir, bugün Medine'de Kıbleteyn Mescidi (“iki kıbleli mescit”) adıyla anılan mescitte namaz kılınırken gelmiştir; TDV kaynakların olayın yeri konusunda ihtilaflı olduğunu belirtir.

Medine'deki mekânlar için: Medine rehberi

Kıble nasıl bulunur?

DurumNe yapılır?
CamideMüslümanların namaz kılageldiği cami ve mescitlerin kıblesine uyulur
Türkiye'de açık alandaKıble güneydoğu yönündedir; pusula veya güvenilir bir uygulama kullanılır
Yön hiç bilinmiyorsaSoracak kimse yoksa pusula, güneş, ay ve yıldız gibi işaretlerle araştırılır; kanaat getirilen yöne dönülerek namaz kılınır
Yolculukta binek üzerinde nafile namazFakihlerin görüş birliğiyle bineğin yöneldiği yöne kılınabilir

TDV İslâm Ansiklopedisi'ne göre araştırma yapılarak kılınan namazda sonradan yanlış yöne dönüldüğü anlaşılırsa Hanefî, Şâfiî ve Hanbelî mezheplerine göre tamamlanmış namaz iade edilmez; sonraki namaz doğru yöne kılınır. Mâlikîlere göre namaz sırasında görüşü değişen kişi namazı kesip yeniden kılar.

Sık Sorulan Sorular

Kıble yönü bilinmiyorsa ne yapılır?

Araştırma yapılır ve kanaat getirilen yöne dönülerek namaz kılınır. Hanefî, Şâfiî ve Hanbelî mezheplerine göre sonradan yanlış olduğu anlaşılsa bile tamamlanmış namaz iade edilmez.

Kıble ne zaman değişti?

TDV İslâm Ansiklopedisi’ne göre genel kabul, hicretten 16 veya 17 ay sonra Bakara suresinin 144. ayetiyle Mescid-i Aksâ’dan Kâbe’ye çevrildiğidir (Buhârî, Salât, 31).

Türkiye’de kıble hangi yöndedir?

Türkiye’den bakıldığında Mekke güneydoğu yönündedir. Kesin açı şehre göre değişir; cami mihrabı, pusula veya güvenilir bir kıble uygulaması kullanılabilir.

Kıbleye dönmeden kılınan namaz geçerli mi?

Geçerli bir mazeret yoksa geçerli değildir; kıbleye yönelmek namazın şartıdır. Hastalık, tehlike veya binek üzerinde nafile namaz gibi durumlarda bu şart hafifler.

İlgili Kavramlar

Kaynaklar

Bu içerik hazırlanırken aşağıdaki kaynaklar esas alınmıştır. Hadis referansları eser ve bölüm adıyla verilir; baskıdan baskıya değişebilen hadis numarası yalnızca Diyanet yayınlarında doğrulanmış olduğunda eklenir.

  1. Kur'an-ı Kerim, Bakara suresi 2:144 — Diyanet İşleri Başkanlığı Meali (kuran.diyanet.gov.tr)
  2. Buhârî, Salât, 31 — Kıblenin Kâbe’ye çevrilmesine dair rivayet
  3. Müslim, Mesâcid, 11-12
  4. Diyanet İşleri Başkanlığı, İslam İlmihali — DİB Yayınları 334, 34. baskı, Ankara 2019
  5. TDV İslâm Ansiklopedisi, “KIBLE” maddesi — Ahmet Güç, Ahmet Özel, Yavuz Unat
  6. TDV İslâm Ansiklopedisi, “MESCİD-i KIBLETEYN” maddesi — H. Ahmet Sezikli

Bu Yazıyı Kaynak Göster

Bu içeriğe atıf yapacaksanız aşağıdaki künyeleri kullanabilirsiniz.

Standart

Beytullaha Yayın Kurulu. "Kıble". Beytullaha.com, 7 Nisan 2026, son güncelleme 10 Ekim 2026. https://beytullaha.com/dini-kavramlar/kible

APA

Beytullaha Yayın Kurulu. (2026, 10 Ekim). Kıble. Beytullaha.com. https://beytullaha.com/dini-kavramlar/kible

Yazar Hakkında

Hazırlayan

Beytullaha Yayın Kurulu

Beytullaha Yayın Kurulu, sitede yayımlanan içeriklerin hazırlanmasından ve güncel tutulmasından sorumlu editöryal birimdir. İçerikler hazırlanırken öncelik sırası Kur'an-ı Kerim, güvenilir hadis kaynakları ve Diyanet İşleri Başkanlığı yayınlarıdır. Fıkhî konularda mezhepler arasında görüş farklılığı bulunduğunda, bu farklılık tek bir görüşe indirgenmeden belirtilir.

İçerik kontrolü

Dinî İçerik Kontrol Birimi

Dinî İçerik Kontrol Birimi, yayımlanmadan önce içerikteki ayet ve hadis atıflarının, fıkhî hükümlerin ve kaynak referanslarının doğruluğunu denetler. Kaynağı doğrulanamayan hiçbir bilgi kesin hüküm olarak yayımlanmaz; doğrulanamayan rivayetler ya çıkarılır ya da durumu açıkça belirtilerek aktarılır.

Sonraki Konu

Namaz Nasıl Kılınır?Namaz; niyet, iftitah tekbiri, kıyam, rükû, secde ve oturuş adımlarından oluşur. Bu yazıda iki rekâtlık namaz adım adım anlatılıyor.

Bu içerik yardımcı oldu mu?

Hata bildir

Kişisel durumunuzla ilgili bağlayıcı bir hüküm için Diyanet İşleri Başkanlığı'nın dinî soru-cevap hizmetine veya bir din görevlisine danışınız.

Etiketler

Anlamsal olarak yakın içerikler

İlgili İçerikler

  • Mescid-i Haram'da Kâbe, siyah örtüsü ve altın işlemeli kuşağıylaKavramlar

    Kâbe

    Kâbe, Mekke’deki Mescid-i Haram’ın ortasında bulunan küp biçimli yapıdır ve Müslümanların kıblesidir.

    3 dk okuma
  • Bayram sabahı cami avlusunda namaz için toplanan cemaat, arkadanKavramlar

    Vacip

    Vacip, Hanefî mezhebinde delili farz kadar kesin olmayan, ancak yapılması gereken hükümdür.

    2 dk okuma
  • Kâbe yakınındaki Makam-ı İbrahim mahfazası, uzaktanKavramlar

    Makam-ı İbrahim

    Makam-ı İbrahim, Kâbe’nin yanında, Hz. İbrahim’in inşa sırasında üzerine çıktığı taşın bulunduğu yerdir.

    2 dk okuma
  • Kâbe'nin Hacerülesved köşesi ve çevresindeki kalabalık, uzaktanKavramlar

    Hacerülesved

    Hacerülesved, Kâbe’nin doğu köşesinde bulunan ve tavafın başlangıç noktasını belirleyen siyah taştır.

    3 dk okuma