İbadet

Zekât Nedir? Kimler Verir, Nasıl Hesaplanır?

Zekât, nisap miktarı mala sahip Müslümanın, malının kırkta birini ihtiyaç sahiplerine vermesidir.

Yayın tarihi

Okuma süresi

2 dakika

Zekât, nisap miktarına ulaşan ve üzerinden bir kamerî yıl geçen mala sahip Müslümanın, bu malın kırkta birini (%2,5) belirli sınıflara vermesidir. İslam'ın beş şartından biridir.

Kelime anlamı "artmak, temizlenmek"tir.

Zekât kimlere farzdır?

Zekâtla yükümlü olmak için:

  • Müslüman olmak
  • Akıllı ve bulûğa ermiş olmak
  • Nisap miktarı mala sahip olmak
  • Bu malın temel ihtiyaçlardan ve borçlardan fazla olması
  • Mal üzerinden bir kamerî yıl geçmiş olması

Nisap nedir?

Nisap, zekâtın farz olması için gereken asgarî zenginlik ölçüsüdür.

Mal türüNisap
Altın80,18 gram
Gümüş561 gram
Ticaret malı ve nakit paraAltın veya gümüş nisabının değeri kadar

Nakit para, banka mevduatı, ticaret malı ve alacaklar toplanır; borçlar ve temel ihtiyaçlar düşülür. Kalan tutar nisabı aşıyorsa zekât gerekir.

Zekât oranı

Altın, gümüş, nakit para ve ticaret malları için oran kırkta bir (%2,5)'tir.

Örnek hesaplama: nisabı aşan 200.000 TL için zekât = 200.000 × 0,025 = 5.000 TL

Zekât kimlere verilir?

Zekâtın verileceği sınıflar Kur'an'da açıkça sayılmıştır:

Bu sekiz sınıf şunlardır:

  1. Fakirler — nisap miktarı mala sahip olmayanlar
  2. Miskinler — temel ihtiyaçlarını karşılayamayacak durumda olanlar
  3. Zekât memurları — zekâtın toplanmasında görevli olanlar
  4. Müellefe-i kulûb — kalpleri İslam'a ısındırılmak istenenler
  5. Köleler — özgürlüğüne kavuşması için
  6. Borçlular — borcunu ödeyemeyecek durumda olanlar
  7. Allah yolunda olanlar
  8. Yolda kalmışlar — memleketinde zengin olsa bile yolda muhtaç duruma düşenler

Zekât kimlere verilmez?

  • Anne, baba, dede, nine gibi usûl
  • Çocuk, torun gibi fürû
  • Eşler birbirine
  • Zengin kişilere (nisap miktarı mala sahip olanlara)
  • Müslüman olmayanlara (zekât olarak; sadaka olarak verilebilir)

Zekât ile sadaka ve fitre farkı

ZekâtFitreSadaka
HükmüFarzVacip (Hanefî)Gönüllü
Kime farz?Nisaba sahip olanaNisaba sahip olanaHerkese açık
MiktarMalın %2,5'iBelirlenen miktarBelirsiz
ZamanYıl doluncaRamazan Bayramı namazından önceHer zaman

Ayrıntı: Fitre nedir?

İlgili içerikler

Bu yazıdaki kavramlar

Fitre
Fitre, Ramazan Bayramı’na kavuşan ve nisap miktarı mala sahip Müslümanların bayram namazından önce vermesi gereken sadakadır.

Sık Sorulan Sorular

Zekât oranı nedir?

Altın, gümüş, nakit para ve ticaret malları için kırkta bir, yani %2,5’tir.

Nisap miktarı ne kadardır?

Altında 80,18 gram, gümüşte 561 gramdır. Nakit para ve ticaret malı için bu miktarların değeri esas alınır.

Zekât mutlaka Ramazan’da mı verilir?

Hayır. Zekât, malın nisaba ulaştığı tarihten bir kamerî yıl sonra verilir. Ramazan tercih edilen bir dönem olmakla birlikte zorunlu değildir.

Anne babaya zekât verilir mi?

Hayır. Anne, baba, dede, nine gibi usûl ile çocuk ve torun gibi fürûya zekât verilmez. Eşler de birbirine zekât veremez.

Kaynaklar

Bu içerik hazırlanırken aşağıdaki kaynaklar esas alınmıştır. Hadis referansları eser ve bölüm adıyla verilir; baskıdan baskıya değişebilen hadis numarası yalnızca Diyanet yayınlarında doğrulanmış olduğunda eklenir.

  1. Kur'an-ı Kerim, Tevbe suresi 9:60Diyanet İşleri Başkanlığı meâli
  2. Kur'an-ı Kerim, Bakara suresi 2:110Diyanet İşleri Başkanlığı meâli
  3. Kur'an-ı Kerim, Tevbe suresi 9:103Diyanet İşleri Başkanlığı meâli
  4. Buhârî, Zekât bölümü
  5. Diyanet İşleri Başkanlığı, İlmihalTürkiye Diyanet Vakfı İslâm Araştırmaları Merkezi (İSAM) yayını
  6. Diyanet İşleri Başkanlığı Din İşleri Yüksek KuruluFetva ve dinî soru-cevap kayıtları

Bu Yazıyı Kaynak Göster

Bu içeriğe atıf yapacaksanız aşağıdaki künyeleri kullanabilirsiniz.

Standart

Beytullaha Yayın Kurulu. "Zekât Nedir? Kimler Verir, Nasıl Hesaplanır?". Beytullaha.com, 4 Şubat 2026. https://beytullaha.com/ibadet/zekat

APA

Beytullaha Yayın Kurulu. (2026, 4 Şubat). Zekât Nedir? Kimler Verir, Nasıl Hesaplanır?. Beytullaha.com. https://beytullaha.com/ibadet/zekat

Yazar Hakkında

Hazırlayan

Beytullaha Yayın Kurulu

Beytullaha Yayın Kurulu, sitede yayımlanan içeriklerin hazırlanmasından ve güncel tutulmasından sorumlu editöryal birimdir. İçerikler hazırlanırken öncelik sırası Kur'an-ı Kerim, güvenilir hadis kaynakları ve Diyanet İşleri Başkanlığı yayınlarıdır. Fıkhî konularda mezhepler arasında görüş farklılığı bulunduğunda, bu farklılık tek bir görüşe indirgenmeden belirtilir.

İçerik kontrolü

Dinî İçerik Kontrol Birimi

Dinî İçerik Kontrol Birimi, yayımlanmadan önce içerikteki ayet ve hadis atıflarının, fıkhî hükümlerin ve kaynak referanslarının doğruluğunu denetler. Kaynağı doğrulanamayan hiçbir bilgi kesin hüküm olarak yayımlanmaz; doğrulanamayan rivayetler ya çıkarılır ya da durumu açıkça belirtilerek aktarılır.

Sonraki Konu

NisapNisap, zekât ve fitre yükümlülüğünün başlaması için gereken asgarî zenginlik ölçüsüdür.

Bu içerik yardımcı oldu mu?

Hata bildir

Kişisel durumunuzla ilgili bağlayıcı bir hüküm için Diyanet İşleri Başkanlığı'nın dinî soru-cevap hizmetine veya bir din görevlisine danışınız.

Anlamsal olarak yakın içerikler

İlgili İçerikler

  • Kavramlar

    Zekât

    Zekât, nisap miktarı mala sahip Müslümanın malının kırkta birini belirli sınıflara vermesidir.

    1 dk okuma
  • Ramazan ayında hazırlanmış iftar sofrasıİbadet

    Oruç Rehberi

    Oruç, imsak vaktinden iftar vaktine kadar yemekten, içmekten ve cinsel ilişkiden uzak durmakla tutulan ibadettir.

    3 dk okuma
  • Kavramlar

    Nisap

    Nisap, zekât ve fitre yükümlülüğünün başlaması için gereken asgarî zenginlik ölçüsüdür.

    1 dk okuma
  • Camide safa durarak cemaatle namaz kılan kişilerİbadet

    Namaz Rehberi

    Namaz, günde beş vakit yerine getirilen farz ibadettir. Bu rehber vakitleri, rekât sayılarını, şartları ve farzları bir arada toplar.

    3 dk okuma