Hadis
حديثḥadîs
Hadis, Hz. Peygamber’e nispet edilen söz, fiil ve onayların aktarıldığı rivayettir.
Hazırlayan
Beytullaha Yayın Kuruluİçerik kontrolü
Dinî İçerik Kontrol BirimiYayın tarihi
Son güncelleme
Okuma süresi
2 dakika
حديث
ḥadîs
Anlamı
- 1
Kelime anlamı
Söz, haber, yeni olan şey.
- 2
Dinî anlamı
Sünnetin yazılı aktarım biçimi. Rivayetler, aktarım zincirine (sened) ve metnine göre sahih, hasen ve zayıf gibi derecelere ayrılır.
Hadis ne demek?
Hadis, Arapçada “söz, haber” anlamına gelir. Dinî terim olarak hadis, Hz. Peygamber'in sözlerini, fiillerini ve onaylarını aktaran rivayettir. Her hadis iki parçadan oluşur: rivayeti aktaran kişilerin zinciri (sened) ve aktarılan sözün kendisi (metin). Hadis, sünnetin yazılı aktarım biçimidir.
Sıhhat dereceleri
Bir rivayet, sened ve metni incelenerek değerlendirilir:
| Derece | Anlamı |
|---|---|
| Sahih | Şartları eksiksiz taşıyan, en güvenilir derece |
| Hasen | Sahihten bir derece altta, delil olarak kullanılabilir |
| Zayıf | Şartlarda eksiklik bulunan rivayet |
| Mevzû | Uydurma; Hz. Peygamber'e ait olmadığı tespit edilmiş |
Sık karıştırılanlar
- Hadis ve ayet: Ayet Kur'an'ın metnidir; hadis Hz. Peygamber'den yapılan rivayettir.
- Kudsî hadis: Hz. Peygamber'in Allah'a nispet ederek aktardığı hadistir. Kur'an'dan sayılmaz, namazda okunmaz ve tilâvetiyle ibadet edilmez. TDV İslâm Ansiklopedisi'ne göre kudsî hadisler de sahih, zayıf ve mevzû olabilir.
- Hadis ve sünnet: Sünnet örnek alınan yoldur, hadis bu yolu aktaran haberdir.
Temel kaynaklar
Buhârî ve Müslim'in Sahîh'leri ile Ebû Dâvûd, Tirmizî, Nesâî ve İbn Mâce'nin Sünen'leri en çok başvurulan eserlerdir. Bu altı esere birlikte Kütüb-i Sitte denir.
Bu sitede nasıl atıf yapılıyor?
Hadis referansları eser ve bölüm adıyla verilir (örneğin “Müslim, Sıyâm”). Bab veya hadis numarası yalnızca Diyanet İşleri Başkanlığı yayınlarında ya da TDV İslâm Ansiklopedisi'nde aynı rivayet için verilmiş olduğunda eklenir (örneğin “Ebû Dâvûd, Menâsik, 51”). Gerekçe: numaralar baskıdan baskıya değişir ve doğruluğundan emin olunmayan bir numara sahte bir kesinlik hissi verir.
Ayrıntı: Kaynak politikamız · Dinî bilgi ararken kaynak nasıl doğrulanır?
Sık Sorulan Sorular
Zayıf hadis delil olur mu?
Zayıf rivayetlerin hüküm kaynağı olarak kullanılması konusunda âlimler arasında görüş farkı vardır. Bu sitede zayıf sayılan rivayetler kesin hüküm gibi sunulmaz.
Bir hadisin uydurma olduğu nasıl anlaşılır?
Sıhhat değerlendirmesi uzmanlık gerektirir. Okuyucu için ilk eleme ölçütü, kaynağın (eser ve bölüm adı) belirtilip belirtilmediğidir.
Kudsî hadis nedir?
Hz. Peygamber’in Allah’a nispet ederek aktardığı hadistir. Kur’an’dan sayılmaz; namazda Kur’an yerine okunmaz. Kudsî hadisler de sahih, zayıf veya mevzû olabilir.
Kütüb-i Sitte nedir?
Buhârî ve Müslim’in Sahîh’leri ile Ebû Dâvûd, Tirmizî, Nesâî ve İbn Mâce’nin Sünen’lerinden oluşan altı temel hadis kitabına verilen addır.
İlgili Kavramlar
- SünnetSünnet, Hz. Peygamber’in sözleri, fiilleri ve onaylarıdır; fıkıhta ise farz ve vacip dışında kalan, yapılması teşvik edilmiş amelleri ifade eder.
- AyetAyet, Kur’an-ı Kerim’in surelerini oluşturan en küçük metin birimidir.
- FarzFarz, kesin bir delille sabit olan ve yerine getirilmesi zorunlu olan dinî hükümdür.
Kaynaklar
Bu içerik hazırlanırken aşağıdaki kaynaklar esas alınmıştır. Hadis referansları eser ve bölüm adıyla verilir; baskıdan baskıya değişebilen hadis numarası yalnızca Diyanet yayınlarında doğrulanmış olduğunda eklenir.
- 1TDV İslâm Ansiklopedisi, “HADÎS-i KUDSΔ maddesi
- 2TDV İslâm Ansiklopedisi (DİA) — Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Araştırmaları Merkezi
- 3Diyanet İşleri Başkanlığı, İslam İlmihali — DİB Yayınları 334, 34. baskı, Ankara 2019
Bu Yazıyı Kaynak Göster
Bu içeriğe atıf yapacaksanız aşağıdaki künyeleri kullanabilirsiniz.
Standart
Beytullaha Yayın Kurulu. "Hadis". Beytullaha.com, 7 Nisan 2026, son güncelleme 10 Ekim 2026. https://beytullaha.com/dini-kavramlar/hadis
APA
Beytullaha Yayın Kurulu. (2026, 10 Ekim). Hadis. Beytullaha.com. https://beytullaha.com/dini-kavramlar/hadis
Yazar Hakkında
Hazırlayan
Beytullaha Yayın Kurulu
Beytullaha Yayın Kurulu, sitede yayımlanan içeriklerin hazırlanmasından ve güncel tutulmasından sorumlu editöryal birimdir. İçerikler hazırlanırken öncelik sırası Kur'an-ı Kerim, güvenilir hadis kaynakları ve Diyanet İşleri Başkanlığı yayınlarıdır. Fıkhî konularda mezhepler arasında görüş farklılığı bulunduğunda, bu farklılık tek bir görüşe indirgenmeden belirtilir.
İçerik kontrolü
Dinî İçerik Kontrol Birimi
Dinî İçerik Kontrol Birimi, yayımlanmadan önce içerikteki ayet ve hadis atıflarının, fıkhî hükümlerin ve kaynak referanslarının doğruluğunu denetler. Kaynağı doğrulanamayan hiçbir bilgi kesin hüküm olarak yayımlanmaz; doğrulanamayan rivayetler ya çıkarılır ya da durumu açıkça belirtilerek aktarılır.
Bu içerik yardımcı oldu mu?
Kişisel durumunuzla ilgili bağlayıcı bir hüküm için Diyanet İşleri Başkanlığı'nın dinî soru-cevap hizmetine veya bir din görevlisine danışınız.
Anlamsal olarak yakın içerikler
İlgili İçerikler
KavramlarKâbe
Kâbe, Mekke’deki Mescid-i Haram’ın ortasında bulunan küp biçimli yapıdır ve Müslümanların kıblesidir.
·3 dk okuma
Kavramlarİhram
İhram, hac veya umreye niyet edilerek girilen ve belirli davranışların yasaklandığı ibadet hâlidir.
·4 dk okuma
KavramlarMîkat
Mîkat, hac veya umre amacıyla Mekke’ye gidenlerin ihrama girmeden geçemeyecekleri sınır noktalarıdır.
·3 dk okuma
KavramlarMina
Mina, Mekke ile Müzdelife arasında, Harem sınırları içinde kalan ve hacıların bayram günlerinde şeytan taşladığı vadidir.
·3 dk okuma